Ik werk bij voorkeur op basis van waardering achteraf. Maar niet altijd!
Dat is zo gegroeid en het ‘systeem’ is nog steeds in ontwikkeling. Ik heb namelijk eerlijk gezegd niet echt een vastomlijnd idee van hoe en wanneer het werkt. Het is niet zoiets als een ‘methodiek’ die zomaar op altijd en voor iedereen van toepassing is. Het is verwarrend, moeilijk te begrijpen, moeillijk uit te leggen en het roept vragen op. Ook bij mezelf! In mijn hoofd spelen voortdurend vragen over “wanneer wel, en wanneer niet?” en “hoe leg ik het goed uit?”.
Sinds er begin november in NRC en NRC-Next een artikel over verscheen wordt er op verschillende plekken online over gepraat. Op Lancelots bijvoorbeeld.
Langzaam beginnen zich contouren af te tekenen van hoe ik erover denk, wat mijn filosofie erbij is, wat er voor mij wel of niet werkt. Een begin daarvan is te zien bij mijn gebruiksaanwijzing.
Nu zit ik te broeden op een struisvogelei van een blogpost, of misschien wel een serie, over dit onderwerp. Over andere manieren van waarderen, over de kracht van vrij, het probleem van uurtje-factuurtje, over wederkerigheid en het boeddhistische principe van Dana. Over de situaties waarin zo’n manier van werken heel handig is en over wanneer juist helemaal niet. Over voorbeelden van anderen die op wat voor manier dan ook proberen iets dergelijks te doen.
Jullie kunnen mij helpen door in de reacties op dit bericht al je vragen over dit onderwerp te spuien. Op die manier kan ik mijn gedachten misschien stroomlijnen, en kan ik er zeker van zijn dat ik iets schrijf dat jullie werkelijk willen weten. Dus: help mij door je vragen en misschien ook links naar cases e.d. hieronder in de comments te zetten. Bij voorkeur mijn dank!
{ 1 trackback }
{ 15 comments }
Tuurlijk Sanne. Ik denk over een vraag na, maar ik heb ook al een tijdje iets in mijn hoofd rondzweven omdat ik hier ook over na zit te denken.
Ik denk dat dit systeem volledig samenhangt met vertrouwen. Bij naamlooz en elvenstone hebben mensen een dusdanig vertrouwen in de ander dat ze dit gemakkelijk durven te doen. Alleen weet je dat daarbuiten niet altijd. Soms weet je gewoon niet of je iemand moet vertrouwen. Dan is het handiger om voor jezelf en de ander duidelijk te maken hoe jullie (allebei!) de dienst waarderen.
Dat geeft namelijk in het vervolg een basis om op door te gaan. Ik vroeg vaak minder dan de marktconforme prijs. Maar als iemand mij vervolgens vertelde dat ik mezelf niet moest uitkopen en een goede prijs moest vragen wist ik dat die persoon naar mij als persoon kijkt en niet als anonieme dienstverlener.
Dus misschien toch een vraag: Heeft dit systeem geen directe samenhang met de vertrouwenssfeer waar je in bevindt?
Soms gaat het namlijk zo ver dat ik helemaal niet vermeld of ik iets terugverwacht voor een dienst. En dat doe ik als ik iemand vertrouw.
Sanne, ik had nog niet eerder van dit model gehoord, maar ik heb net door al je links zitten lezen en ik ben zeer onder de indruk. Wat een briljante manier van werken! Echt.
Je opdrachtgever en jij moeten op één lijn zitten over wat ze verwachten van de klus. Is dit iets groots, mag je daar veel tijd in steken? Als hij het als een kleinigheid ziet en jij bent er drie weken fulltime mee bezig, dan klopt er iets niet. En dat is ook onhandig voor jou, want de vergoeding is dan ook niet wat jij had verwacht.
Misschien dan toch nog een (ongetwijfeld naieve) vraag. Tegenprestaties hoeven niet in geld te zijn. Maar hoe voorkom je dat je met tachtig flessen wijn komt te zitten? Heb je een verlanglijstje? :)
En nu nog eens wat dieper in de materie duiken. Ik ben blij dat het vakantie is… :)
Ok, mijn bijdrage, een serie vooroordelen die ik opvang of zelf ben tegengekomen:
- ik heb een offerte nodig voor de administratie;
- zonder offerte krijg ik de interne fiatering niet rond;
- ik wil een budget rondkrijgen, dus ik wil van te voren weten wat ik kwijt ben;
- betaling in natura? en de fiscus dan?
- hoe doe ik dat met btw?
- ik moet meervoudig aanbesteden;
- ik moet intern kunnen aantonen dat ik verschillende offertes heb opgevraagd en beoordeeld;
- ah ja, je gaat natuurlijk een popiejopie verhaal houden en dan maar hopen dat je er meer geld voor krijgt;
- een dure offerte op mooi officieel papier klinkt een stuk betrouwbaarder dan zo’n wazige ‘achteraf regeling’;
- welke algemene voorwaarden hanteer je?;
- we willen vrijuit van gedachten kunnen wisselen, en dus willen we een non-disclosure agreement (vooraf!);
zo, en nu verder met de tafelafruimen..;-)
heb je dr wat aan Sanne?
Hallo Sanne,
“Waardebalans” is ook een mooi woord. Nog net iets beter als “Waardehefboom” zoals ik op de Naamlooz.
Erik
Goed dat je dat gaat doen sanne. Ik blijf er zelf ook over nadenken!
De opmerking van Salih is denk ik heel erg waar. Ik vergeet soms wel eens dat wij zo veel fijne en mooie mensen om ons heen verzameld hebben dat het kan-ik-je-vertrouwen-issue bijna nooit speelt… De verwarde reacties van anderen zijn volgens mij toch vooral van mensen met wie je geen vertrouwensband hebt. Anders ga je wel samen naar een oplossing zoeken (en soms is dat misschien toch een offerte schrijven?)
2 voorbeeldjes van mij…
Via Nils ben ik in contact gekomen met Dick. Het klikte, we hadden interessante inhoudelijke discussies en hij had een project waar hij wel wat hulp bij kon gebruiken. Ook voor mij paste dit perfect in mijn plannen dus ik heb met hem de afspraak gemaakt dat hij achteraf bepaald wat het waard is (ik geef wel altijd wat context informatie mee, zodat de ander weet wat ik allemaal doe, en hoe anderen dat waarderen)
Hij heeft mij meegenomen in zijn offerte en me verteld wat hij dacht wat het minimum en maximum voor mij kunnen worden. Nu heb ik hem net een blanco factuur gestuurd en ik ben erg tevreden over het uiteindelijke bedrag wat ik krijg.
Ander voorbeeldje. Via Jan Willem kwam ik in contact met Martin. Martin kent onze manier van werken/ denken helemaal niet. Maar volgens JW was het echt een leuke vent en dat bleek ook uit het gesprek.
Hij heeft mij ontzettend geholpen met het projectplan voor KIK, al pratende vertelde ik ook dat ik niet geloofde in uurtje-factuurje en over waarderen achteraf.
Hij vond het fantastisch en ipv nadenken of hij zijn tijd en energie wel (gratis) in KIK wilde stoppen, ging hij op zoek naar samenwerkingsmogelijkheden…
Mooi toch?
Hoi Sanne,
Goed initatief! Ik doe mee.
Ik bekijk het even van de andere kant. Als degene die de “waarde achteraf moet bepalen”.
Ik heb namelijk vorige week “Macles” van Sanne gehad om mijn Mac beter en efficienter te gebruiken, in combinatie met GTD.
Dat was fantastisch en leerzaam en ik ging helemaal nog meer houden van mijn Mac.
Zeer waardevol dus. En nu dus de waarde bepalen in geld!
Pfft… Dat valt niet mee. Een paar dingen gaan door mij heen:
- waar moet ik op letten als ik de waarde bepaal? Op de tijd die ik uitspaar? Misschien is die tijd wel 3 uur per week. Dat is 12 uur per maand, 244 uur per jaar. Mijn uurprijs… wat is mijn uurprijs ook weer. Hoeveel tijd moet ik besteden aan dit uit te rekenen? En wat is dan een redelijk percentage om aan Sanne te geven?
- Hoeveel is “houden van je Mac” waard?
- waar kan ik het mee vergelijken? Ik heb bij Taco Oosterkamp de Getting Things Done-training gedaan. Ik geloof dat hij 500 euro kostte. Zou het zoiets waard zijn?
- het is december en dus een dure maand. Ik moet een beetje voorzichtig zijn met wat ik uitgeef.
- stel dat ik 500 euro geef. Zou Sanne dan teleurgesteld zijn? Zou ze me gierig vinden? Dat wil ik niet.
Dit zijn wat overwegingen en ik ben er nog niet uit of ik het nu echt handig en efficient vind… Ik geloof dat ik het in dit geval prima zou vinden als Sanne zelf de waarde aangeeft en ik alleen maar “ja” of “nee” hoef te zeggen. Maar ik sta open voor nieuwe gezichtspunten.
Beste Sanne, ik kende deze manier van werken nog niet en het spreekt me zeker aan. Maar een van de eerste dingen die ik me afvraag is, hoe om te gaan met de onkosten die je maakt. Ik denk dan aan reiskosten, bellen, aanschaf van …..(kan van alles zijn) ten behoeve van de klant en de opdracht. Je schiet natuurlijk eerst alles zelf voor, en compenseer je het dan binnen het bedrag dat je ontvangt?
En wat te doen bij langlopende klussen? Krijg je tussendoor al wat geld, of alles pas op het laatst? Want wanneer wordt de (meer)waarde bepaald van je werk? Soms kan dat na maanden misschien pas helder worden.
Kortom, het spreekt me aan maar ik vind het lastig om het op een diversiteit aan werkzaamheden te leggen, bij het ene past het duidelijk veel beter. Dan denk ik aan kortlopende projecten die direct geïmplementeerd kunnen worden.
Mocht me nog iets te binnen schieten dan meld ik me weer. Maar in ieder geval veel denk voor je zienswijze, is verrijkend!!!
Hallo Sanne,
We hebben tijdens onze laatste ontmoeting over dit onderwerp gesproken en kwamen er op uit dat bij een product of dienst waar marktprijzen voor gelden niet zo simpel is om met jouw systeem te werken of beter gezegd onmogelijk. Denk je daar nog steeds zo over? Heb je voorbeelden van communicatiemakers die met jouw systeem werken?
Groeten van Huub (My 50 cents)
Beste Sanne,
Ik vind het een mooie ideologie, maar sluit mij wat betreft praktische obstakels aan bij Arnoud Engelfriet. In de praktijk is het al moeilijk genoeg om je geld op tijd te krijgen, werken volgens waardering achteraf zal het voor mijn klanten nog veel aantrekkelijker maken om daar soepel in te zijn. Dit heeft natuurlijk veel met de klanten te maken, het zijn geen vertrouwenspersonen uit kleine kring, maar grote bedrijven als de banken of de overheid. Zij willen graag duidelijkheid en zeker een offerte als contractstuk.
Voor grote opdrachten die maanden duren wordt het helemaal een uitdaging. Ik bied ze liever enkele financiele keuzes, waardoor ze toch hun waarde kunnen bepalen, maar dan uit een door mij voorgeschoteld keuzemenu.
Bij grotere projecten waarbij ik ook met freelancers werk (die zelf ook weer een vaste prijs rekenen) zal ik een voorschot moeten krijgen om de freelancers te kunnen betalen. Het gevaar wordt bij vrije waardebepaling achteraf wel groot dat ik mezelf financieel in de vingers snijd.
Tijdens de eerste jaren van mij onderneming was ik hier wel wat losser in, ik wil zo graag de nadruk leggen op mooie dingen maken en niet op het financiele deel. Juist deze ideologische opstelling maakte het voor mijzelf meer stressvoll, terwijl een bedrag en een handtekening veel rust en duidelijk geven. Ik ben er juist nog stricter in geworden en dat werkt voor beide partijen heel goed.
Een offerte is voor mij een heel handig financieel contractstuk waarin we onze afspraken vastleggen. Zeer bij creatieve beroepen, waar je levering al niet altijd kraakhelder is, voor mij een handig hulpmiddel.
Groeten, Marieke
Boeiend onderwerp, Sanne. Leuk dat je je lezers mee laat brainstormselen.
Ik moet onwillekeurig denken aan een lunchbon die mijn cursisten onlangs kregen. Ze vroegen of ze alles mochten nemen wat ze wilden en ik grapte: “zoveel als je zelf fatsoenlijk vind”. Maar is het wel een grap?
De link: Kunnen er bij waardering achteraf ook (on)eigenlijke zaken gaan spelen? Fatsoen, normen, waarden? Is “we kunnen het betalen”, “we willen niet gierig overkomen” (zoals bij Laura) of “ik vind je gewoon een super tof mens” en andere motieven die niet persé iets met de waarde van je dienst te maken hebben acceptabel?
Hoe zorg je ervoor dat je met het middel dat je inzet het doel dat je voor ogen hebt ook echt bereikt en niet de eventuele unwanted side-effects?
Heb je jezelf wel eens ongemakkelijk gevoeld bij dit concept? Waar zat ‘m dat dan in? Kreeg je meer/minder dan je je dienst zelf waard vond?
Zou je de waarde van je dienst ook samen kunnen bepalen? (en dan heb ik het nog niet eens over de financiële waarde)
Succes met je reeks!
Hoi Sanne,
Ik ben zelf heel erg voorstander van dit systeem en ik wil dit ook (al dan niet gedeeltelijk) gaan toepassen. Hoe precies, dat weet ik nog niet. Praat ik graag nog met je over.
Zelf bied ik een dienst aan (CMS framework incl. hosting, etc) en zit dus met maandelijkse onkosten. Hoe kan ik dit combineren met dit systeem?
Misschien is het een idee dat de opdrachtgever de vrijheid krijgt om te bepalen welk bedrag/middel en hoe frequent hij dat wil en dan op elk moment aanpasbaar?
Je geeft de opdrachtgever het vertrouwen dat hij je naar draagkracht en waarde betaald. Maar hoe ga je ermee om als je het idee/gevoel hebt dat een opdrachtgever misbruik van je werkwijze maakt door weinig te geven? Het lastige is dan: hoe bepaal je dat hij naar draagkracht jouw werk waardeert? Ga je dan niet meer met deze mensen verder alleen op basis van dit gevoel (zonder feiten)?
Je bent, net als Martijn, een mooi voorbeeld dat het systeem goed kan werken. Maar zijn er ook mensen die dit systeem geprobeerd hebben, waarbij het juist slecht heeft uitgepakt? Waarom is het dan misgegaan?
Groetjes,
Taco
Richard de Vries, werknemer #1 van De Ondernemers, muntte laatst de volgende quote: “ondernemerschap is niets meer en niets minder dan het beheren van de in- en uitgaande stroom van waarde, of dat nou is in de vorm van geld of iets anders”.
De waardering achteraf vereist (net als de waardering vooraf) dat aanbieder en afnemer ‘begrijpen’ wat er aangeboden wordt en wat dat waard is. Door een offerte vooral uit te brengen, maak je dat proces een heel stuk makkelijker.
Als aanbieder en afnemer elkaar al een tijd kennen, is het ‘begrip’ waarschijnlijk gegroeid en wederzijds voldoende aanwezig. Maar zelfs dan (zie Laura’s voorbeeld) is er altijd ruimte voor twijfel.
Zeker wanneer je elkaar nog niet zo goed kent, is het verstandig om dat begrip een handje te helpen. Een afspraak maken over een onder- en bovengrens van de waardering, bijvoorbeeld. Een ondergrens helpt mensen om jouw aanbod te plaatsen in een voor hun bekende context en te vergelijken met andere opties. Bovendien zegt een ondergrens iets over wat je zelf vind dat je waard bent, niet onbelangrijk in de communicatie! De bovengrens kan helpen bij de budgettering en inschatting, wanneer mensen daar zelf niet zo goed in zijn of geen keuzes in durven te maken.
Ben benieuwd naar het vervolg!
@allen: ik ben heel blij met jullie input en vragen. Op mijn oude blog wordt ook nog steeds gereageerd, ik laat dit nog eventjes voortsudderen en dan verzamel ik alle input en ga ik er eens een paar dagen heel goed voor zitten. Misschien wordt het wel een serietje. (Heb ik namelijk een leuke wp plugin voor gevonden die ik wel wil testen ;-)
Hallo Sanne,
Hier een reactie van iemand die je werkwijze zeer inspirerend vindt en die je heeft uitgenodigd voor een gastcollege op mijn hogeschool.
Ik moet zeggen dat ik het niet gemakkelijk vind hoe ik met jouw wijze van werken om zal gaan… ik loop vooral aan tegen het feit dat ik niet echt een budget heb voor gastcolleges (behalve een kleine geste), maar als je als spreker echt iets van veel waarde meegeeft aan de studenten, vind ik het jammer dat ik niet echt iets kan geven…
Wellicht lopen meer organisaties uit de non-profitsector hier tegenaan? Dat ze iemand meer waard vinden dan dat ze kunnen geven…?
Maar misschien denk ik te beperkt… en gaat het ook niet alleen om de financiële waardering. Ik heb bijvoorbeeld wel weer allerlei ideeën over mensen die ik aan jullie wil voorstellen…. ik geloof ook wel dat word-of-mouth heel belangrijk is en ik ben jullie namen erg aan het pluggen binnen mijn werkomgeving… gaat vast ook nog wel eens iets opleveren… maar ik vind het dus moeilijk in te schatten of dat iets is wat voldoende waarde voor jou oplevert….
Wellicht ten overvloede, maar als aanvulling op het denken over waardebepaling-achteraf een link naar een artikel dat ik hier onlangs over schreef.
http://11knights.danalog.nl/martijnaslander/resourcerer/waardedenken-in-een-veranderende-economie-en-samenleving/
Justien Marseille is bezig met een boek over dit aspect in onze veranderende economie. Wellicht dat ze deze hele discussie hier als input kan gebruiken voor haar boek.
Comments on this entry are closed.